Η αποτελεσματικότητα του ισχύοντος ποινικού συστήματος

 

Η εγκληματικότητα στην Ελλάδα αποτελεί ένα σύνθετο κοινωνικό φαινόμενο που, σύμφωνα με αρκετές εκτιμήσεις, παρουσιάζει αυξητικές τάσεις και προκαλεί έντονη ανησυχία στην κοινή γνώμη. Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλούν τα περιστατικά σοβαρής βίας, συμπεριλαμβανομένων εγκλημάτων με θύματα νέους ανθρώπους, καθώς και η δράση οργανωμένων εγκληματικών ομάδων σε διάφορους τομείς της οικονομικής και κοινωνικής ζωής.

Υπό αυτές τις συνθήκες, διατυπώνεται ο προβληματισμός σχετικά με την αποτελεσματικότητα του ισχύοντος ποινικού συστήματος ως προς την πρόληψη και την καταστολή της εγκληματικότητας. Ειδικότερα, τίθεται το ερώτημα κατά πόσο το ισχύον νομοθετικό πλαίσιο, το ύψος και η φύση των ποινών, καθώς και ο τρόπος έκτισής τους, επιτυγχάνουν τους βασικούς σκοπούς της ποινικής δικαιοσύνης, δηλαδή την αποτροπή της εγκληματικής συμπεριφοράς, τον σωφρονισμό των δραστών και την προστασία της κοινωνίας.

Για τον λόγο αυτό, αρκετοί υποστηρίζουν ότι απαιτείται μια συνολική επανεξέταση της ποινικής πολιτικής και της λειτουργίας του σωφρονιστικού συστήματος. Η αναμόρφωση αυτή θα πρέπει να βασίζεται σε τεκμηριωμένες μελέτες και διεθνείς καλές πρακτικές, ώστε να διασφαλίζεται ότι οι ποινές είναι αποτελεσματικές, αναλογικές και συμβάλλουν τόσο στη μείωση της υποτροπής όσο και στην ενίσχυση του αισθήματος ασφάλειας των πολιτών. Συνεπώς, οι αναγκαίες μεταρρυθμίσεις οφείλουν να είναι ουσιαστικές και καινοτόμες, με στόχο την αποτελεσματικότερη αντιμετώπιση της εγκληματικότητας, χωρίς να παραγνωρίζονται οι αρχές του κράτους δικαίου και ο σεβασμός των θεμελιωδών δικαιωμάτων.

Γιάννης Κεφαλάς 

✍️ **Αρθρογράφος & Αναλυτής σε θέματα Δημόσιας Οικονομίας και Διοίκησης

Απολιγνιτοποίηση στην Ευρωπαϊκή Ένωση

 

Η Ελλάδα περιόρισε σημαντικά τη συμμετοχή του λιγνίτη στο ενεργειακό μίγμα ηλεκτροπαραγωγής, υποκαθιστώντας τον σε μεγάλο βαθμό με εισαγόμενο φυσικό αέριο, το οποίο χαρακτηρίζεται από υψηλό και ευμετάβλητο κόστος. Υπό την παραδοχή ότι το ενεργειακό μίγμα θα βασιζόταν αποκλειστικά στις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ) και στον λιγνίτη, χωρίς τη συμμετοχή του φυσικού αερίου, εκτιμάται ότι το κόστος παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας θα μπορούσε να είναι χαμηλότερο σε σχέση με τα σημερινά επίπεδα, γεγονός που θα αντανακλούσε και σε χαμηλότερες τιμές για τους καταναλωτές.

Ωστόσο, η αξιοποίηση του λιγνίτη περιορίζεται ουσιαστικά από το ευρωπαϊκό κανονιστικό πλαίσιο για την κλιματική αλλαγή. Η Ευρωπαϊκή Ένωση, μέσω του Συστήματος Εμπορίας Δικαιωμάτων Εκπομπών (EU ETS), επιβάλλει υψηλό κόστος στις εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα, αυξάνοντας σημαντικά το κόστος λειτουργίας των λιγνιτικών μονάδων. Η πολιτική αυτή εντάσσεται στη στρατηγική της ΕΕ για την επίτευξη των στόχων της Πράσινης Συμφωνίας και τη μείωση του περιβαλλοντικού αποτυπώματος.

Από την άλλη πλευρά, διατυπώνεται η άποψη ότι η αποτελεσματικότητα της ευρωπαϊκής πολιτικής περιορίζεται από το γεγονός ότι μεγάλες οικονομίες, όπως οι Ηνωμένες Πολιτείες, η Κίνα, η Ινδία και η Ρωσία, εξακολουθούν να παράγουν σημαντικά υψηλότερες συνολικές εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου, χωρίς να υπόκεινται σε αντίστοιχους περιορισμούς ή επιβαρύνσεις. Υπό αυτό το πρίσμα, υποστηρίζεται ότι η αυστηρή απολιγνιτοποίηση στην Ευρωπαϊκή Ένωση ενδέχεται να οδηγεί σε αύξηση του κόστους ηλεκτροπαραγωγής, με συνέπειες τόσο για την ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής οικονομίας όσο και για το διαθέσιμο εισόδημα των καταναλωτών, χωρίς να επιφέρει αντίστοιχα σημαντική μείωση των παγκόσμιων εκπομπών.

Γιάννης Κεφαλάς 

✍️ **Αρθρογράφος & Αναλυτής σε θέματα Δημόσιας Οικονομίας και Διοίκησης

Ποιο θα είναι τελικά το «προσιτό» ενοίκιο;

 Η κυβέρνηση Μητσοτάκη φαίνεται να επιλέγει ξανά φορολογικά κίνητρα προς τις κατασκευαστικές εταιρείες, ώστε να κατασκευάσουν «κοινωνικές κατοικίες» που θα τις διαθέτουν για μακροχρόνια μίσθωση σε αδύναμες οικογένειες με προσιτό μίσθωμα.

Το κρίσιμο ερώτημα, όμως, είναι: ποιο θα είναι τελικά το «προσιτό» ενοίκιο;

Μπορεί μια κατασκευαστική εταιρεία, που λειτουργεί με στόχο το κέρδος, να προσφέρει κατοικίες με ενοίκιο 300€ τον μήνα;

Αν το κράτος παραχωρεί φορολογικά προνόμια, το ύψος του ενοικίου και τα εισοδηματικά κριτήρια των δικαιούχων πρέπει να καθορίζονται σαφώς και δεσμευτικά πριν από κάθε σύμβαση. Διαφορετικά, υπάρχει ο κίνδυνος να χαθούν δημόσια έσοδα για «κοινωνικές κατοικίες» που τελικά θα ενοικιάζονται με 700 ή 800€ τον μήνα.

Κοινωνική κατοικία σημαίνει πραγματικά προσιτό ενοίκιο — όχι επιδοτήσεις και φοροαπαλλαγές στις κατασκευαστικές χωρίς αντίστοιχες δεσμεύσεις για πραγματικά προσιτά χαμηλό μίσθωμα

Γιάννης Κεφαλάς 

✍️ **Αρθρογράφος & Αναλυτής σε θέματα Δημόσιας Οικονομίας και Διοίκησης

Όταν η Ελλάδα αφήνει το Καστελόριζο εκτός

 

Τον Ιούλιο του 2025, η κυβέρνηση Μητσοτάκη ανακοίνωσε τη δημιουργία θαλάσσιου πάρκου στο Νότιο Αιγαίο. Στον σχεδιασμό συμπεριλήφθηκαν οι Νότιες Κυκλάδες, όχι όμως τα Δωδεκάνησα — και πολύ περισσότερο το Καστελόριζο.

Γιατί το Καστελόριζο έμεινε εκτός του ελληνικού σχεδιασμού;

Έναν χρόνο αργότερα, η Τουρκία έρχεται να ανακοινώσει τον δικό της σχεδιασμό για θαλάσσια πάρκα και να συμπεριλάβει στην περιοχή ενδιαφέροντός της και το Καστελόριζο.

Όταν η Ελλάδα αφήνει εκτός σχεδιασμού μια περιοχή με τόσο μεγάλη γεωπολιτική και εθνική σημασία, δημιουργεί χώρο για την Τουρκία να επιχειρεί να επιβάλει τετελεσμένα και να δίνει υπόσταση στις διεκδικήσεις της.

Δεν αρκεί σήμερα μια ανακοίνωση του ελληνικού ΥΠΕΞ για να διαψεύσει τις τουρκικές κινήσεις.

Η κυβέρνηση οφείλει να απαντήσει ξεκάθαρα στον ελληνικό λαό:

Γιατί το Καστελόριζο δεν συμπεριλήφθηκε εξαρχής στον ελληνικό σχεδιασμό;

Ποιος πήρε αυτή την απόφαση και με ποια κριτήρια;

Και γιατί η Ελλάδα άφησε στην Τουρκία τον χώρο να εμφανίζεται σήμερα ως διεκδικητής σε μια περιοχή που αφορά άμεσα τα ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα;

Τα εθνικά ζητήματα δεν αντιμετωπίζονται με επικοινωνιακές διαψεύσεις εκ των υστέρων.

Χρειάζεται σχέδιο, καθαρή στρατηγική και έμπρακτη υπεράσπιση των εθνικών μας συμφερόντων.

Το Καστελόριζο δεν μπορεί να είναι «εκτός χάρτη» όταν σχεδιάζει η Ελλάδα και να εμφανίζεται ξαφνικά μέσα στον χάρτη όταν σχεδιάζει η Τουρκία.

Γιάννης Κεφαλάς 

✍️ **Αρθρογράφος & Αναλυτής σε θέματα Δημόσιας Οικονομίας και Διοίκησης